Vertraagde tijd

Voor u ligt de laatste Lychnari van 2025. We sluiten een bewogen jaar af vol hoogte- en dieptepunten, in Griekenland en daarbuiten. Met dit winternummer brengen we u hopelijk in rustiger sferen, relativeren we de hectiek van alledag. U leest het vervolg op het vlasavontuur op Corfu waar hard werken en engelengeduld wordt beloond met een doek: mooi en vooral stevig, want linnen kan zeker een eeuw mee.
We dromen, al kuierend door een Atheense wijk, over een onbereikbaar Anáfi en dwalen over een onbekend maar noemenswaardig plein, het eerste dat besproken wordt in onze nieuwe serie. Alsof we nog niet genoeg vertragen, wandelen we ook nog door het van de frýgana, het domein van herders, die zo zwervend tussen hemel en aarde de wereld wezenlijk anders gaan bezien. En er zijn nog meer hemelse zaken, want natuurlijk ontbreekt in dit nummer ook de kerst niet, met een eeuwenoude kersthymne, een lied over een kindje zoals Christus en natuurlijke onze kerstpuzzel.
Waar tijd en wereld ook anders worden beleefd, is op Athos, de monnikenrepubliek. Fotograaf Yannis Yannatos neemt u mee naar het schiereiland en laat u met zijn zwart-wit foto’s kennismaken met het leven van de monniken. Tijd is daar ondergeschikt aan de eeuwigheid en het leven op Athos openbaart
zich alleen aan degene die de moeite en de rust neemt om er aandachtig naar te kijken. We nodigen u uit om ook dit nummer met aandacht te lezen. Wij wensen u veel lees- en puzzelplezier, vredige kerstdagen en het beste voor het komende jaar.

De redactie

Inhoud

Beyond the Visible

Twee jaar lang reisde fotograaf Yannis Yannatos maandelijks naar Athos om het monnikenleven daar vast te leggen. Ellen van Wingerden schrijft over het resultaat van zijn werk.

Als pleinen spreken

De platia is overal in Griekenland, een ontmoetingsplaats die mensen én ze in een nieuwe serie tot leven. In de eerste aflevering: Platia Dimarchiou in Corfu-stad.

Bij de dood van een bijzonder artiest

Afgelopen oktober overleed Dionysis Savvópoulos. Marietje Wennekendonk herinnert zich hoe ze deze zanger voor het eerst leerde kennen.

Onderdompeling in de frýgana, de wilde bergflora van Kreta

Als fervent natuurfotograaf is Douwe Laansma gefascineerd door het woeste landschap van bepaalde delen van Kreta met zijn wilde vegetatie. Hij bezocht in Kritsá ook het aan deze flora gewijde museum.

Schoolkeuzeperikelen

Na de basisschool hebben Griekse kinderen en hun ouders de keuze tussen openbare en private scholen voor vervolgonderwijs. Hans Verheij belicht de mogelijkheden en vertelt over verschillen en overeenkomsten.

Honderd jaar vlas

In het vorige nummer beschreef Marietta van Attekum wat er bij de teelt van vlas allemaal komt kijken. Ze zet het verhaal nu voort: wat te doen met de oogst? Lees hier het hele artikel

Hier Thessaloniki

De ‘Draak van Seich Sou’, de seriemoordenaar van Thessaloniki. Tasos Papadópoulos schrijft over de gewelddadige aanslagen die de stad eind jaren vijftig teisterden en wie ervoor verantwoordelijk werd gehouden.

Roussos Keramiká

Op Kýthira bezocht Marianne Both meermaals de ambachtelijke lange historie van het familiebedrijf

Hier Athene

Kaviaarkeizer en rebel. Ioannis Varvakis gaf zijn naam aan de Centrale Markt in Athene. Hendrik Van Poele dook in de geschiedenis van deze strijder en weldoener.

Grieks Mozaïek

Natascha Neef verzamelde weer berichten uit de Griekse pers.

De studie Nieuwgrieks gaat de weg omhoog

Hoe een studierichting met slechts een tiental hoofdvakstudenten toch het hoofd boven water heeft weten te houden, vertelde hoofd van de opleiding Tatiana Markaki aan Marietje Wennekendonk.

Uit de Griekse keuken

Solidariteit in de keuken | Hoe voedsel een rol kan spelen als politiek statement laat Inge Manousakis ons zien. Zij geeft daarbij het recept van Melitzanes yaourtloú.

Figuranten voor Lánthimos

Lienke en Anke van Nugteren hadden bijna gefigureerd in Lánthimos’ recentste film Bugonia. Hoe dat kwam en waarom het niet doorging vertellen ze hier.

Kerstpuzzel | Griekse eilanden

Dit jaar een kennistest over de Griekse eilanden. Download hier een A4 pdf.

Kerstkondakion van Romanós de Melode

Bert Groen licht deze eeuwenoude kersthymne toe, waarvan het begin nog steeds met Kerstmis in de Griekse kerk gezongen wordt.

Lied

Christuskind | Niet alleen Mikis Theodorakis zou dit jaar 100 geworden zijn, ook Manos Chatzidakis werd geboren in 1925. Han Collewijn belicht deze andere grote componist met diens lied Isoun pedí san ton Christó.

Matiës

Kans op het einde van de Cypriotische schizofrenie? - Nektaria Stamouli bekijkt het resultaat van de verkiezingen op Noord-Cyprus door een Griekse bril | In de Zuid-Pindos, waar voetbal de mensen samenbrengt - Yorgos Psomiadis sprak met Dimitris Koutsiambasakos over de documentaire die de filmmaker maakte in zijn geboortestreek.

Dromen over Anafi

Vorig jaar november was Wytske Roodbergen in Athene. In de stad die al in kerstsfeer was, ontdekte ze het stille wijkje Anafiótika, genoemd naar het Cycladische eiland Anafi, dat in de negentiende eeuw bekendstond om zijn uitstekende bouwvakkers.

Boeken

Peter van de Stadt bespreekt Het Grote Eiland van Hans Verheij en Hugo Koning.  Lees hier de recensie. | Een oproep van schrijfster Judith Fanto | Signaleringen

Pikilía

Europese onderwijsprijs voor bordspel van de Via Egnatia Foundation | Beelden van Tribute to Theodorakis.

Agenda

Wat er in Nederland, België en Griekenland zoal te doen is aan concerten, exposities en cursussen.